Balkon często pełni kilka funkcji naraz, choć jego powierzchnia bywa mocno ograniczona. Rano może służyć jako miejsce na kawę, po południu jako kącik do czytania, a wieczorem jako przestrzeń do rozmowy. Dobrze dobrane meble balkonowe pozwalają wygodniej korzystać z tej części mieszkania, ale nie powinny utrudniać poruszania się ani pielęgnacji roślin. Dalej omówiono kwestie związane z wymiarami, materiałami, przechowywaniem oraz ustawieniem wyposażenia.
Najpierw pomiar, później decyzja
Zdjęcie balkonu lub pobieżna ocena jego wielkości nie wystarczą do zaplanowania funkcjonalnego układu. Kilka centymetrów różnicy może przesądzić o tym, czy krzesło da się swobodnie odsunąć i czy drzwi balkonowe otworzą się bez przeszkód. Przed zakupem warto zmierzyć długość i szerokość podłogi, wysokość balustrady oraz przestrzeń zajmowaną przez skrzydło drzwi.
Po ustawieniu wyposażenia dobrze pozostawić przejście na tyle szerokie, by można było swobodnie wejść na balkon i podlać rośliny. Na wąskiej przestrzeni duży stół może wyglądać atrakcyjnie na zdjęciu, ale w codziennym użytkowaniu szybko stanie się przeszkodą. Znacznie lepszy efekt daje wyposażenie dostosowane do czynności rzeczywiście wykonywanych na balkonie.
Podczas wykonywania pomiarów należy uwzględnić następujące elementy:
- kierunek otwierania drzwi balkonowych;
- miejsce potrzebne do odsunięcia krzeseł;
- położenie odpływu wody;
- skrzynki, donice i stojaki na rośliny;
- grzejniki, parapety oraz wystające fragmenty elewacji.
Funkcja balkonu pomaga ograniczyć liczbę sprzętów
Niewielka powierzchnia nie musi mieścić stołu, leżaka, ławki i regału jednocześnie. Lepiej określić główną funkcję tej przestrzeni, a następnie podporządkować jej cały układ. Osoba, która najczęściej pije tam kawę, potrzebuje innego wyposażenia niż ktoś pracujący z laptopem lub uprawiający zioła.
Na balkonie przeznaczonym do krótkiego odpoczynku wystarczy mały stolik i jedno albo dwa siedziska. Przy częstych posiłkach przydaje się stabilniejszy blat, natomiast w kąciku czytelniczym większe znaczenie mają wygodne oparcie oraz miejsce na kubek. Taki podział ułatwia ocenę, które sprzęty są rzeczywiście potrzebne, a które niepotrzebnie zajęłyby cenną powierzchnię.
Rozwiązania przeznaczone na niewielką powierzchnię
W ograniczonej przestrzeni warto zwrócić uwagę na wyposażenie składane, sztaplowane lub mocowane do balustrady. Małe meble na balkon (zobacz) mogą zapewniać wygodę porównywalną z większym kompletem, o ile ich wymiary są dopasowane do sylwetki użytkownika. Zbyt niskie krzesło lub bardzo płytkie siedzisko szybko stają się męczące.
Składany stolik daje więcej swobody, ponieważ po posiłku można go złożyć i odzyskać miejsce na suszarkę, rośliny albo matę do ćwiczeń. Podobną korzyść dają krzesła, które można zawiesić na ściennych hakach. W mieszkaniu wynajmowanym lepiej jednak wcześniej ustalić, czy montaż takich uchwytów jest dopuszczalny.
Meble pełniące kilka funkcji
Na małym balkonie przydają się przedmioty, dzięki którym nie trzeba ustawiać kolejnych szafek i pojemników. Ławka ze schowkiem może pomieścić poduszki, konewkę lub niewielkie narzędzia ogrodnicze. Taboret może natomiast służyć jako siedzisko, podstawa pod donicę albo dodatkowy stolik.
Przy ocenie takich rozwiązań warto zachować rozsądek. Pojemnik ukryty pod siedziskiem powinien mieć wentylację i zabezpieczenie przed wilgocią. W przeciwnym razie przechowywane w nim tkaniny mogą chłonąć zapachy lub długo schnąć po deszczu.
Materiał powinien odpowiadać warunkom na balkonie
Nasłonecznienie, opady oraz stopień osłonięcia od wiatru wpływają na trwałość wyposażenia. Balkon zabudowany stawia inne wymagania niż wysunięta płyta na wysokim piętrze. Nawet trwały materiał wymaga podstawowej pielęgnacji, a pozostawienie całego kompletu bez osłony na zimę zwykle przyspiesza jego zużycie.
Najczęściej spotykane materiały mają następujące cechy:
- drewno tworzy przytulny efekt, ale wymaga okresowego czyszczenia i zabezpieczania jego powierzchni;
- metal jest stabilny, choć nagrzewa się na słońcu i może wymagać kontroli miejsc narażonych na korozję;
- tworzywo sztuczne jest lekkie i łatwe do mycia, przy czym jego słabsze odmiany mogą blaknąć;
- technorattan dobrze znosi codzienne użytkowanie, lecz szerokie sploty zwiększają rozmiary mebli.
Na nieosłoniętym balkonie większe znaczenie niż wygląd ma odporność na wodę, promieniowanie słoneczne i częste zmiany temperatury. Warto też sprawdzić ciężar wyposażenia. Bardzo lekkie krzesła można łatwo przenieść, jednak silny podmuch wiatru może je przewrócić.
Zestaw czy pojedyncze elementy
Gotowe zestawy balkonowe ułatwiają zachowanie spójnych proporcji i stylistyki. Nie zawsze jednak pasują do nietypowego kształtu tej przestrzeni. Na długim, wąskim balkonie dwa krzesła z kompletu mogą okazać się zbyt szerokie, choć sam stół mieści się bez problemu.
Dobieranie wyposażenia osobno daje większą kontrolę nad jego wymiarami. Można połączyć wąski blat przy balustradzie z lekkim krzesłem albo ustawić ławkę przy ścianie i dodać ruchomy stolik pomocniczy. Taki układ bywa wygodniejszy, gdy balkon ma wnękę, skos lub szeroki próg.
Przechowywanie poza sezonem
Sposób przechowywania warto zaplanować jeszcze przed zakupem. Duże fotele mogą być wygodne latem, ale jesienią trudno znaleźć dla nich miejsce w mieszkaniu. W tej sytuacji znaczenie mają możliwość składania mebli, ich ciężar oraz wymiary po złożeniu.
Przed zimą wyposażenie należy umyć i dokładnie osuszyć. Drewniane powierzchnie warto zabezpieczyć zgodnie z zaleceniami producenta, natomiast elementy metalowe obejrzeć pod kątem uszkodzeń powłoki. Poduszki najlepiej przechowywać w suchym pomieszczeniu, ponieważ szczelny pokrowiec pozostawiony na zewnątrz może zatrzymywać w sobie wilgoć.
Układ, który można zmieniać w ciągu dnia
Balkon staje się wygodniejszy, gdy jego ustawienie można szybko zmienić. Stolik przesunięty bliżej ściany zwalnia środek podłogi, a składane krzesło można schować na czas pielęgnacji roślin. Mobilność wyposażenia ma szczególne znaczenie w mieszkaniach, w których balkon służy również do suszenia prania.
Przed ostatecznym zakupem warto zaznaczyć na podłodze taśmą malarską wymiary planowanych sprzętów. Taki prosty test pokazuje, ile miejsca pozostanie na przejście i czy dany układ nie ograniczy otwierania drzwi. Pozwala też porównać kilka ustawień bez konieczności przenoszenia ciężkich przedmiotów.
Dobrze urządzona przestrzeń nie musi być wypełniona wyposażeniem. Czasem wystarczą dwa wygodne siedziska, niewielki blat i miejsce na ulubione rośliny. Przed podjęciem decyzji warto więc zmierzyć balkon, określić jego główną funkcję oraz ustalić, gdzie meble na balkon będą przechowywane po zakończeniu sezonu. Dzięki temu codzienne korzystanie z tej przestrzeni pozostanie swobodne i wygodne.